Weg uit deze “gebrekkige democratie”, op naar Gaborone!

Door Mark Demesmaeker op 11 januari 2019

Van alle jaarrapporten en nieuwjaarswensen kijkt Europees Parlementslid Mark Demesmaeker (N-VA) nog het meest uit naar de “Democracy Index” van het toonaangevende weekblad The Economist. Die index kwam eerder deze week geruisloos binnen.  Er is echter geen reden tot stilte: de democratie staat wereldwijd onder druk én het land waarin wij leven is opnieuw geen volwaardige democratie.

Meer nog, in 2018 was België een gebrekkige democratie! Op een wereldwijde ranking terug te vinden op de 31e plaats, achter Israël, Mauritius en Botswana.

Botswana... Om louter democratische redenen is een asielaanvraag in Gaborone; de hoofdstad van de Afrikaanse modelrepubliek gerechtvaardigd.  Het weer zou er ook beter zijn.

Het verval van België is al langer zichtbaar. Na 2013 is het niet meer gelukt om tot democratische premier league te behoren. Het land tuimelde toen van “volwaardige democratie” naar “gebrekkige of onvolledige democratie” (in de studie “Flawed democracies”).  Een criticus van de index kan terecht aanhalen dat de democratie globaal aan kracht moet inboeten én er in heel wat delen van wereld vele miljoenen leven in autoritaire regimes. Wanneer we echter kijken naar onze buurlanden en andere “welvarende” staten dan is een 31e plaats ronduit beschamend. Kleine, performante en overwegend Europese democratieën voeren de lijst aan.  Noorwegen is voor de zoveelste keer ’s werelds democratenkampioen, gevolgd door Ijsland (2), Zweden (3) en Denemarken (5).  Nieuw- Zeeland (4) is het baken aan de andere kant van de aarde.

De democratie-index focust op 5 thema’s: verkiezingen en pluralisme, het functioneren van de regering, politieke deelname van de bevolking, politieke cultuur en burgerlijke vrijheden.

Vooral de deelname van onze bevolking aan de politieke besluitvorming is met 5/10 belabberd.  Geen enkele EU-lidstaat scoort slechter. Het dramatische punt zou onder meer te wijten zijn aan het dalende lidmaatschap van een politieke partij, genderbalans in ‘lands verschillende regeringen, deelname aan demonstraties en algemeen het vertrouwen in de instellingen van het land.  Zo is er inderdaad nog wel wat werk om besluitvorming transparanter te maken.

Dit ligt in de onmogelijke architectuur van dit land én de angst voor de kiezer.  We zijn 2019 begonnen met een regering van lopende zaken.  Gestruikeld door angst om te verliezen en niet gesteund door een meerderheid van het parlement.  Laat staat een meerderheid in de regio’s van dit land.  Elke zichzelf respecterende democratie zou meteen verkiezingen uitschrijven.  Niet in deze kwakkelstaat dus.  Premier Michel en zijn regering worden door angst geïmmobiliseerd. De kiezer, de straat, het volk wordt in dit land weggezet als een lastigaard. 

Samenvallende verkiezingen zouden ons allen dienen, al was het maar omdat wij toch niet al te vaak gestoord mogen worden. Hallo!! In de Democracy Index scoren landen net goed ómdat de burger vaker om advies gevraagd wordt.

Het gevolg van die samenvallende Vlaamse, Federale en Europese verkiezingen is dat het over alles en niets gaat op 26 mei.  Aparte verkiezingen vragen dan wel om een zondag per jaar meer onze democratische plicht uit te oefenen, maar winnen wel aan duidelijkheid. De drie beleidsniveaus zijn belangrijk genoeg om er net geen potpourri van te maken. 

Ik heb nooit geloofd in complexe staatsstructuren of een opgelegde Belgische compromiscultuur.  De resultaten is de “Democracy Index” tonen dat ik hierin niet alleen sta.  Tijd om het tij te keren en te werken aan een echte democratie waar burgers zich in herkennen.  De succeslanden in de democratische wereldranglijst tonen het belang van de “size of nations”. 

Leve de Vlaamse democratie! Met Vlaanderen terug naar de hoogste klasse!

 

 

*globaal overzicht 2018 - beoordeling op 10

1. Noorwegen                   9.87                                                        11. Nederland                   8.81

2. Ijsland                             9.58                                                        13. Duitsland                     8.68       

3. Zweden                           9.39                                                        20. Costa Rica                    8.07

4. Nieuw- Zeeland            9.26                                                        28. Botswana                    7.81

5. Denemarken                 9.22                                                        31. België                            7.78

 

** beoordeling door The Economist- beoordeling op 10

10- 8                                      Full Democracy

8-6                                          Flawed democracy

6-4                                          Hybrid regime

Minder dan 4/10                    Authoritarian

 

*** Evolutie België - beoordeling op 10

2018      2017       2016       2015       2014       2013       2012       2011       2010       2008       2006

7.78        7.78        7.77        7.93        7.93        8.05        8.05        8.05        8.05        8.16        8.15

Hoe waardevol vond je dit artikel?

Geef hier je persoonlijke score in
De gemiddelde score is