Naar Parijs! Catalaans-Spaans conflict heeft Europees engagement nodig

Door Mark Demesmaeker op 4 juli 2018

Tijdens de plenaire vergadering in Straatsburg reisde ik samen met enkele collega’s van het “EU- Catalonië dialoog platform” gauw heen en weer naar Parijs.  In het Franse Parlement gaf ik een stand van zake over de politieke situatie in Catalonië en over het lot van de 9 Catalaanse politieke gevangenen. Blij te mogen vaststellen dat de interesse groot was en er Franse parlementsleden van zowat alle politieke families aanwezig waren.  Ook verkozenen van president Macron’s “La République en marche” toonden zich bezorgd.

Het “EU- Catalonië dialoog platform” is een parlementair initiatief dat als doel heeft de Europese instellingen ertoe aan te zetten om een actieve rol in het conflict tussen de Spaanse en Catalaanse regering te spelen. De groep telt 40 leden uit bijna alle politieke fracties.

Lees hier mijn volledige tussenkomst.

 

Beste leden van het Franse parlement
Geachte aanwezigen

Er zitten vandaag 9 Catalanen opgesloten omwille van hun politieke activiteiten.  Sommigen zitten meer dan 7 maanden in de cel. Zonder proces, en zonder uitzicht op een proces. Ik noem hen politieke gevangenen. De Spaanse justitie en regering bekijken dit anders, voor hen zijn het criminelen.  Daarnaast leven er 6 Catalanen in ballingschap in het buitenland. De Spaanse justitie wil hen vervolgen en rekent op de medewerking van justitie in vier Europese landen, waarvan 3 EU lidstaten.  -Hierdoor werd het Catalaans- Spaans conflict onmiskenbaar een Europees probleem! EU- commissarissen en woordvoerders kunnen echt niet meer spreken van een “interne Spaanse aangelegenheid”. -

Tot op heden werd geen van hen daadwerkelijk uitgeleverd.  Justitie in Schotland, Zwitserland, Duitsland en België bestuderen de zaak, maar lijken niet geneigd om zomaar mee te gaan in het verhaal van de Spaanse justitie. Die wil de Catalaanse politici uitgeleverd zien voor rebellie en opruiing. Rebellie zonder dat ooit één daad van geweld werd gepleegd...  daar hebben ze in de andere Europese landen toch wel een andere kijk op.

Wat leert die houding van andere Europese rechtsstaten ons over het justitieel apparaat van Spanje?
De indruk blijft bestaan dat de scheiding der machten in Spanje niet gegarandeerd is.  En dat is echt problematisch.  Er worden Catalaanse burgers blootgesteld aan repressie die politiek wordt gevoed.  In die lijn moet je ook het initiatief zien van de Catalaanse bannelingen in mijn land. Zij zijn van oordeel dat rechter Pablo Llarena, die het onderzoek naar de “Catalaanse onafhankelijkheidskwestie” leidt, niet onpartijdig is én hebben hem daarom gedagvaard.  Rechter Llarena werd uitgenodigd om begin september in een rechtbank in Brussel een verklaring af te leggen.  Hij gaat hier niet op in en wordt beschermd door justitie in Madrid. 

De aanleiding van die aanklacht ligt in een publieke uitspraak van rechter Llarena.  Hij verklaarde dat er 'geen politieke gevangenen zijn in Spanje'. Het uiten van een dergelijke persoonlijke mening buiten de rechtbank kan niet.  Internationale waarnemers en dus nu ook een rechter in Brussel stellen zich toch grote vragen bij dergelijke politiek-gemotiveerde uitspraken. Of zoals voormalig Catalaans president Carles Puigdemont het zei: We worden niet vervolgd door het Spaanse Gerecht, maar door de ideologie van een rechter." Juridisch staat Spanje heel zwak.  Maar toch lijkt er voor Madrid geen vuiltje aan de lucht. En net dat geeft me een heel naar gevoel. 

Ook de Europese instellingen hebben een verantwoordelijkheid. Ons samenwerkingsmodel heeft een gemeenschappelijk fundament. De rechtsstaat, democratie, gelijkwaardigheid en de scheiding der machten.  We hebben een EU Handvest van de grondrechten. Het kan niet zijn dat in een lidstaat één of meerdere van deze fundamenten bedreigd worden, zonder dat de overige partners zich daarover uitspreken.  Dat doen we trouwens wel;  de EU en regeringsleiders uit verschillende lidstaten hebben zich bijvoorbeeld bezorgd uitgesproken over ontwikkelingen in Hongarije en Polen.  Geen woord over repressie en geweld in Spanje maakt dat de EU selectief en vooringenomen is.  Mensenrechten, democratie en rechtvaardigheid zijn in Barcelona evenveel waard als in Warschau, Londen of Athene. 

Mijn laatste woorden gaan naar Oriol Junqueras en Raul Romeva. Twee politieke gevangenen die nog collega waren in het Europees Parlement. Ik denk elke dag aan hen.  Elke minuut achter tralies is verloren tijd.  Ik ken hen persoonlijk.  Ik ken hen als overtuigde democraten, die op een vreedzame en democratische manier voor een betere samenleving willen zorgen.
Zij doen dat met groot respect voor politieke tegenstanders. Ik ben ervan overtuigd dat zij het nooit zouden aanvaarden wanneer andere politici door hun toedoen zouden worden vervolgd!   In een boek schreef een wijs man lang geleden “Wat gij niet wilt dat u geschiedt, doe dat ook een ander niet.”

Iemand opsluiten omdat die politieke keuzes maakt, binnen het kader van de democratie, dat doe je niet.  Niet in Nicaragua, niet in Congo en dus ook niet in Madrid.

 

Hoe waardevol vond je dit artikel?

Geef hier je persoonlijke score in
De gemiddelde score is